Η ΑΛΦΑΒΗΤΑ ΤΩΝ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ

Πήρα ένα Α και το έκανα Άστρο

Με το Β έγραψα Βηθλεέμ

και με το Γ τη Γέννηση του Κυρίου.

Στο Δ βρήκα τα Δώρα που του χάρισαν

Τα πονηρά πνεύματα του Δωδεκαημέρου.

Τα παγανά ανεβαίνουν στη γη και πειράζουν με τις αταξίες τους ανθρώπους.

(ένα κείμενο του Θάνου Βελούδιου για τους καλικάντζαρους που γράφτηκε την Πρωτοχρονιά του 1956)

Στις άγιες μέρες δεν επιφοιτά στις καρδιές μας μόνο το πνεύμα του Χριστού- ού­τε μόνο ο αγαθός Αγιο-Βασίλης κατεβαίνει να μοιρά­σει τα δώρα του στα παιδιά. Κατε­βαίνουν και τα πονηρά πνεύματα του Δωδεκάμερου, οι Καλικάντζα­ροι. Τι σημαίνει, όμως, και από πού προέρχεται η λέξη Καλικάντζαρος;

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΒΑΣΙΛΟΠΙΤΑΣ

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ  ΒΑΣΙΛΟΠΙΤΑΣ

Η τέλεση των παραδόσεων και η συνέχιση τους αποτελεί αναμφίβολα κύριο χαρακτηριστικό των Ελλήνων. Ειδικά για τους Έλληνες εκτός Ελλάδας αποτε­λούν έναν ισχυρό συνδετικό κρίκο με την Πατρίδα τους, τις ρίζες τους, την ιστο­ρία και την ταυτότητα τους. Έτσι, αποτελεί ξεχωριστή στιγμή για όλους τους Έλληνες, όπου γης, όταν συγκεντρώνονται μαζί με τα αγαπημένα τους πρόσω­πα για να κόψουν τη Βασιλόπιτα.

Το ποδαρικό - Τα Θεοφάνεια

Το ποδαρικό

Παγανιστικό ή χριστιανικό, το ξόρκι του κακού με την έναρξη του νέου έτους μπορεί να θεωρηθεί μια από τις πιο βαθύρριζες παραδόσεις.

Η νέα περίοδος πρέπει να ξορκίσει το «κακό πο­δαρικό» - όποιος πρωτοπορήσει στο χώρο του οίκου πρέπει να είναι τυχερός νια να δώσει την τύχη του και στα υπόλοιπα μέλη. Ο Γρηγόριος Νύσσης μνημονεύ­ει ότι «δεξιάς τινάς συντυχίας

ΕΥΧΕΣ

ΕΥΧΟΜΑΙ ΣΤΗ ΝΕΑ ΧΡΟΝΙΑ ΝΑ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΘΟΥΝ ΟΛΕΣ ΟΙ ΕΠΙΘΥΜΙΕΣ ΣΑΣ. ΝΑ ΕΧΕΤΕ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΠΑΝΤΑ ΔΙΠΛΑ ΣΑΣ ΝΑ ΥΠΑΡΧΕΙ ΕΝΑΣ ΦΙΛΟΣ ΣΑΣ

ΤΟ ΕΘΙΜΟ ΤΟΥ ΡΟΔΙΟΥ

 ή γιατί  σπάμε το ρόδι την πρώτη μέρα του χρόνου

"Χίλιοι μύριοι καλόγεροι σ' ένα ράσο τυλιγμένοι

Τι είναι; Το Ρόδι

Το ρόδι είναι σύμβολο αφθονίας, γονιμότητας και καλής τύχης. Σε πολλά μέρη της Ελλάδας κρεμούσαν στο κάθε σπίτι, από το φθινόπωρο, ένα ρόδι.

Το πρωί της Πρωτοχρονιάς, η οικογένεια πηγαίνει στην εκκλησία, ντυμένοι όλοι με το καλά τους ρούχα για να παρακολουθήσουν τη λειτουργία του Μεγάλου Βασιλείου και να υποδεχτούν το νέο χρόνο, καλό κι ευλογημένο.

Οι καλικάντζαροι

Οι καλικάντζαροι είναι μια παλιά παράδοση στην πατρίδα μας και σε  κάθε τόπο, και πιο  πολύ στα χωριά, υπάρχουν χίλιοι θρύλοι και έθιμα για από αυτούς. Εμφανίζονται κάθε Χριστούγεννα.  Μερικοί λένε ότι είναι πνεύματα, άλλα καλά και άλλα κακά. Άλλοι πάλι πιστεύουν ότι είναι παράξενα όντα, μαλλιαρά και ότι τρυπώνουν στα σπίτια από τις καμινάδες. Τις νύχτες πηγαίνουν και κλέβουν   τα φαγητά που βρίσκουν και πιο πολύ τα σύκα γιατί τους  αρέσουν πολύ. Όταν τελειώσουν το φαγητό τους αρχίζουν να χορεύουν.

Όλοι οι χωρικοί, όταν πλησιάζει βράδυ, φοβούνται να ξεμυτίσουν από το σπίτι τους, προπάντων τα μικρά παιδιά ως   όταν έρθει η γιορτή των Φώτων, που ρίχνουν το σταυρό και οι καλικάντζαροι εξαφανίζονται. Τότε πάνε να ζήσουν  κάτω από τη γη. Και εμφανίζονται πάλι τα άλλα Χριστούγεννα.

Σε πολλά χωριά ρίχνουνε αναμμένα κάρβουνα  στα πηγάδια, για να μην μαγαρίσουν οι καλικάντζαροι.

Δεν μπορώ να σας εξηγήσω καλύτερα, τι είναι ένας Καλικάντζαρος. Νομίζω πως μπόρεσα να σας δώσω να καταλάβετε περίπου τι είναι.

Σε άλλους είναι συμπαθητικοί και σε άλλους αντιπαθητικοί. Θα ήθελα να έβλεπα ένα Καλικάντζαρο, αλλά νομίζω πως δεν θα το κατορθώσω. Απλούστατα ... γιατί δεν υπάρχουν. 

ΧΕΙΜΩΝΑΣ - ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ

Όταν ήμουνα πιο μικρός δε μου άρεσε καθόλου το κρύο. Ο χειμώνας ήταν η χειρότερη μου εποχή. Ανυπομονούσα πότε οι μέρες θ' αρχίσουν να μεγαλώνουν και θ' αρχίσει και πάλι ο ήλιος τα χαμογελά του. Αυτό που με μελαγχολούσε

Τα έθιμα και τα παράξενα της Ευρώπης και του κόσμου

ΤΗΣ ΜΑΡΙΛΙΖΑ  ΦΑΣΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ

 Πολλά και διαφορετικό τα έθιμα των Χριστουγέννων σε όλο τον κόσμο, τηρούνται ευλαβικά από τους κατοίκους εδώ και αιώνες. Κοινά τους σημεία, η αίσθηση της προσφοράς, όπως και η ανταλλαγή δώρων και γλυκών με πρωταγωνιστές κυρίως τα παιδιά.

Στην Ολλανδία, ο Άγιος  Βασίλειος που είναι στην πραγματικότητα ο Άγιος Νικόλαος, φτάνει με  ατμόπλοιο από την Ισπανία τρεις εβδομάδες  πριν από τα Χριστούγεννα. Το γεγονός αποτελεί ,

Ο ΑΓΙΑΣΜΟΣ ΤΩΝ ΥΔΑΤΩΝ

 της Ειρήνης Σκοπελίτου

«Σήμερα τα Φώτα και ο φωτισμός

 και χαρά μεγάλη στον αφέντη μας.

 Κάτω στον Ιορδάνη τον ποταμό

είναι η Μαρία η Δέσποινα

με τα θυμιατήρια στα δάχτυλα

και τον Άγιο Γιάννη παρακαλεί:

- Άγιε μου Γιάννη και Πρόδρομε,

δύνασαι βαφτίσεις θεού παιδί

 και να παραδώσεις Χρίστου ψυχή;

- Δύναμαι και θέλω και προσκυνώ

και τον Κύριο μου παρακαλώ.

Αύριο θα ανεβώ στους ουρανούς

ΗΘΗ ΚΑΙ ΕΘΙΜΑ ΤΗΣ ΠΡΩΤΟΧΡΟΝΙΑΣ

Επιμέλεια: Χωραφαΐδης Αβραάμ (ΕΦΗΜΕΡΙΔΑΑΚΡΙΤΕΙΑ ΝΕΑ)

Τις μέρες που πλησιάζουν, σκεφτόμαστε τα παλιά χρόνια και ρωτάμε τους παλιότερους για τα ήθη και τα έθιμα που είχαν τότε. Κάποια από αυτά αναβιώνουν μέχρι τις ημέρες μας, ενώ άλλα έχουν χαθεί με το πέρασμα των χρόνων.